Emrah Kozan Yazio: En Etkili Yaratıcı Düşünce Teknikleri

Her fikir ve her niyet elbette çok kıymetlidir. Gün içinde binlerce hatta on binlerce farklı fikir ve fikir ile daima olarak beynimizi çalıştırırız. Her niyet yanlışsız olmadığı üzere birebir vakitte yaratıcı niyet olarak da isimlendirilemez. Yaratıcı fikir bir süreçtir ve bu sürecin makul basamakları vardır.

Bu basamaklar hazırlık, kuluçka, doğuş ve geliştirme olarak sıralanır.

1. Hazırlık

Yaratıcı fikir çok yeterli bir hazırlık gerektirir. Zihin bu süreci yaparken tam manası ile hazır ve nazır olmalıdır. Bir bahis hakkında düşünmeye başlamadan evvel o bahis hakkında kâfi bilgi ve birikime sahip olup olmadığımızı anlamamız gerekir. Bu evrede mevzu ile ilgili gerekli araştırmalar yapılır. Hazırlık basamağı denetimli ya da denetimsiz halde olabilir. İnsan daima olarak bilgi alan ve bu bilgiyi yorumlama yeteneğine sahip bir varlıktır. Fark etmeden hayatın içinde, seyahat ederken, sohbet ederken ya da uyurken bile aslında yaratıcı bir niyet sürecinin ön hazırlığını yapabilir.

2. Kuluçka

Aslında bu kademe sürecin en pasif noktasıdır. Bilinenin bilakis yaratıcı fikir ve fikirler daima çalışarak gelişmez. Yaratıcılık biraz tembellik ister kelamının tam olarak bu etaptan ortaya çıktığını söyleyebiliriz. Gerekli bilgi toplama süreci yapıldıktan sonra zihin bu bilgiler ile baş başa bırakılır. Edindiğimiz tüm bilgileri bir anda özümsememiz ve içselleştirmemiz çok zordur. O açıdan bir müddet bu bilgiler zihnimizde olması gereken yerlerini alır ve bir sonraki yaratıcı üretim süreçleri için sırasını bekler.

Bu süreç aslında bir mevzuyu düşünmediğimizde bile beynimizin hala onunla art planda ilgilendiğinin ispatıdır. Bu açıdan bu noktayı şuur dışı süreç noktası olarak da isimlendirebiliriz.

3. Fikrin doğuşu

Sancılar çekildi, edinilebilecek tüm bilgiler edinildi ve gereğince beklendi. Artık doğum vakti. Evet beyin tüm gücü ve kapasitesi ile siz farkında olduğunuz anda ya da olmadığınızda daima olarak bu fikir için çalıştı. Artık eldeki bilgiler ışığında yeni fikirlerin doğma vakti. Kıvılcımlar çakar ve birden bireymiş üzere güya fikir ve tahliller zihinde beliriverir. Bu basamak evvelki etapların yalnızca sonucudur. Sonuç basamağı en heyecanlı ve en keyifli vakitlerden biridir. Beyinde fırtınalar kopar ve algıladığı, anladığı kadarı ile sizlere birçok fikir ve tahlil önerisi getirir.

Fikrin doğuşu jetonun düşmesidir. Kuluçka sürecinin bittiğini buradaki zilin çalması ile anlar insan.

Birçok buluş birden teğe birilerinin aklına gelmiş üzere anlatılır. Örneğin Newton’un meşhur ağaçtan düşen elma kıssası ya da Arşimet’in banyoda suyun kaldırma kuvvetini yalnızca bir ördeğin yüzmesine bağlaması üzere 🙂 Öykü anlatıcıları insanlara keyifli gelen şeyleri anlatmakla mükellef olsalar da ne Newton ne de Arşimet buluşlarını yalnızca bir ağaç altında uyurken ya da banyo yaparken bulmadı.

İşte yaratıcı fikir dediğimiz sürecin kuluçka evresinin tam olarak ispatı ve fikrin doğuşu bu iki bilim adamında net bir biçimde görülebilir. Ağaçtan düşen elma ya da suyun üzerinde yüzen oyuncak ördek bu etabın bitişinin sesidir yalnızca. O sürece kadar iki bilim adamı da yüzlerce binlerce makale okumuş, onlarca deney yapmış ve senelerce bu fikir için emek vermiştir.

İşte günlük hayatta kolay kolay kullanabileceğiniz en tesirli 5 yaratıcı niyet tekniği!

1- Beyin fırtınası yapın

Fikir üretme etabında en yaygın kullanılan ve yaratıcı fikirlerin farklı bakış açılarından beslendiği klasik lakin bir o kadar da tesirli bir prosedürdür. Beyin fırtınası size farklı bakış açılarını keşfetme bahtı verirken bir o kadar da toplumsal ve eğlenceli anlar yaşamanızı sağlar. Toplumsallık bilhassa irtibat marifetlerini arttırdığı üzere beynin farklı düşünme ve kutunun dışında düşünme alışkanlığı kazanmasını sağlar.

İyi ve tesirli bir beyin fırtınası oturumu için katiyen bir vakit sınırlaması kullanmalısınız. Vakit sınırlaması size kısa vakitte birçok fikir üretmeniz için gereken adrenalini sağlayacaktır. Bu oturumlarda iştirakçileri kümelere bölerek tıpkı gaye üzerinde farklı fikirler üretmelerini ve sonrasında müsabakalarını sağlarsanız işin içine oyunlaştırma ve müsabaka da katarak daha tesirli hale getirebilirsiniz.

2- Aksine beyin fırtınası!

Yaratıcılık her vakit doğrusal çalışmaz. Aslında yaratıcı niyet dediğimiz kavramın en çok beslendiği nokta saçmalama lüksü ve zıt fikirlerin beynimizde tıpkı anda oluşabilmesidir. Bu noktada bir hedef üzerinde fikir üretirken üretilen fikirlerin tam aykırısı zıt olumsuz fikirler de üretmek yaratıcılığı epeyce geliştirecektir. Hayli eğlenceli ve tesirli bir sistem olduğunu şimdiden söylemeliyim 

3- 5N 1K tekniği

Bu usulle, iştirakçiler bir sorun sözü yahut misyonu belirler ve akabinde gazetecilikte sıklıkla kullanılan tanınan sorulardan bir denetim listesi oluşturur: 

Kim, neden, ne, ne vakit, nerede ve nasıl?

Bu soruları yanıtlamak, iştirakçilerin fikirlerine odaklanmasına ve ilgili tahliller üretmesine yardımcı olur.

Örneğin, yeni bir mutfak aleti satan bir grup, pazarlama stratejisini ve bildirilerini geliştirmek için bu soru dizisini sorabilir. Gaye müşterilerinin gereksinimlerine yönelik pazarlama bildirileri geliştirmek için aşağıdaki soruları ve cevaplarını kullanabilirler:

• Gaye müşterilerimiz kimler?

• Bu müşteriler neden bu araca muhtaçlık duyuyor?

• Müşteriler bu aracı ne yapmak için kullanır?

• Müşteriler bu aracı nasıl kullanabilir?

4- Kıssayı tamamla

Katılımcılarınızdan en baştan başlayarak yarım kalmış bir dizi kıssa yazmalarını isteyin. Sonrasında rastgele birini seçerek sırayla bu öyküyü birer cümle ile tamamlamalarını isteyin. Devamlılığın temel olduğu bu oyunda bir evvelki kişinin anlattığı bahis ile temaslı lakin onlardan çok farklı hatta mümkünse uçuk bir gidişat ile öyküyü zenginleştirmelerini isteyin. Göreceksiniz ki çok eğlenceli ve bir o kadar varlıklı kıssalar çıkacak. Burada saçmalamaktan asla korkmayın. Saçmalama lüksü yaratıcı niyetin en kıymetli besin kaynağıdır! Tom ve David Kelley buna yaratıcı özgüven ismini verir. Yeri gelmişken bir olağanüstü kitabı da sizlere önermek isterim.

5- Zihin haritalama

Zihin haritalama ile iştirakçiler bir beyaz tahta yahut kâğıt kesiminin ortasına bir sorun tabiri muharrirler. Akabinde, temasları not etmek için ortalarında çizgiler çizerek sorun tabirini çevreleyen alana ilgili kavramları yahut tahlilleri eklerler. İştirakçiler, önerilen bu kavramlara yahut tahlillere nasıl ulaşmayı planladıklarını açıklayan öbür bir küme söz öbeği ekleyebilir ve bu katmanı tekrar bir evvelki katmanla ilişkilendirebilir. Bu fikir oluşturma aracı, bir fikirler ağını ve nasıl bağlandıklarını temsil ederek, iştirakçilerin fikirleri ortasındaki bağları görselleştirmelerini sağlar.

Facebook

Twitter

Instagram